Prosiectau

Achlysur Llenyddol Merthyr

Dai Smith   Peter  John Pik

Ddydd Sadwrn 17 Hydref 2009, cynhaliodd yr Academi a Parthian Books ddiwrnod o ddigwyddiadau ym Merthyr Tydfil i ddathlu cyhoeddi dau lyfr newydd yn y gyfres Library of Wales sydd â’u cefndir yn y dref.

Mae cyfrolau Glyn Jones, The Valley, The City, The Village a Jack Jones, Black Parade, yn ail-greu synnwyr digamsyniol o Ferthyr y gorffennol. Yn ystod y diwrnod hwn o drafodaethau, sgyrsiau a theithiau buwyd yn archwilio Merthyr Jack Jones a Glyn Jones – y ddau wedi’u geni yn y dref – ac yn edrych ar fywyd llenyddol ffyniannus y dref heddiw.

Cymru yw hanfod y casgliad Library of Wales. Mae’r ddau ychwanegiad newydd i’r casgliad yn ymuno â chlasuron Cymreig eraill gan Raymond Williams, Gwyn Thomas a Margiad Evans, ymhlith eraill. Meddai’r Athro Dai Smith, Golygydd y Gyfres: ‘Bydd Library of Wales yn cadw llenyddiaeth Saesneg Cymru mewn print mewn ffyrdd a fydd yn cysylltu ein gorffennol a’n presennol. Bydd yn offeryn hanfodol yn yr hunan-ddealltwriaeth sy’n angenrheidiol er mwyn adeiladu Cymru’r dyfodol. Bydd y byd yn gweld sut y cadwn ein cof cyffredin drwy gyfrwng llenyddiaeth a bydd yn rhannu ein cyfoeth.’

Daeth hanner cant o bobl i’r diwrnod hwn a gynhaliwyd yng Ngwesty’r Castell, Merthyr Tudful. Cyflwynodd yr Athro Dai Smith, Cadeirydd Cyngor Celfyddydau Cymru ddiwrnod cyffrous a oedd yn cynnwys Darlith Gwyn Jones a draddodwyd gan Dr John Pikoulis, taith gerdded o amgylch tref Merthyr dan arweiniad Mario Basini a phanel trafod o awduron dawnus a oedd yn cynnwys Rachel Trezise ac Anthony Bunko.

Mario Rachel Anthony.